Volgend artikel
Aedes-Magazine editie 2-2020

Achtergrond

‘Goede contacten betalen zich nu uit’

5 minuten leestijd

De coronacrisis heeft impact op iedereen. Ook op het werk van de toezichthouder. De VTW heeft twee keer een enquête gehouden onder RvC-voorzitters, aan het begin van de crisis en vier weken later. Wat zijn de ervaringen met toezicht in deze coronaperiode? Twee RvC-voorzitters aan het woord. 

Bea Annot, RvC-voorzitter IJsseldal Wonen:

‘Communicatie is belangrijk, nu meer dan ooit’

In crisistijd betalen goede contacten zich uit, stelt Bea Annot. Als commissaris ziet ze zichzelf als verbinder en inspirator.

Een week voor het telefonische interview heeft RvC-voorzitter Bea Annot een informele videocall georganiseerd voor de RvC-leden en bestuurder Yolanda Winkelhorst van IJsseldal Wonen. ‘We hebben besproken hoe het met iedereen gaat én met de organisatie. Ik vind het belangrijk dat alle RvC-leden ook de bestuurder in deze bijzondere tijd even zien en spreken.’

Vertrouwen
De corporatie kan vertrouwen op de ervaring van de bestuurder, stelt Annot. Toch heeft zij als RvC-voorzitter wekelijks even contact met Winkelhorst. ‘We zwaaien vanuit huis naar elkaar en vertellen elkaar hoe het gaat. Ik hoor wat er speelt onder de medewerkers en hoe het gaat met de projecten. Alles loopt goed, maar de belasting in deze crisistijd is groot.’

Annot maakt in deze crisistijd meer gebruik van de mail en de groepsapp van de RvC. ‘Communicatie is altijd belangrijk, maar nu meer dan ooit. De app is voor informele en praktische zaken, zoals de jaarvergadering met de huurdersbelangenvereniging die niet doorgaat door corona.’

Volgens Annot laat de coronacrisis scherp zien hoe bestuurders en RvC’s functioneren. ‘The proof of the pudding is in the eating. Als een bestuurder goede contacten heeft in de organisatie, maar ook met de RvC, betaalt zich dat nu uit. Als je alleen formeel overleg voert, dan vind je elkaar in deze tijd minder snel. Dat geldt ook voor RvC-voorzitters.’

Zorg en acties voor huurders
Tijdens de reguliere RvC-vergadering van IJsseldal Wonen – ook online – komen de onderwerpen terug die tijdens de informele videocall al kort zijn besproken, zoals de zorg en acties voor de huurders en de vacatures voor twee RvC-leden. ‘We moeten deze onderwerpen wel officieel op de agenda zetten en in de notulen vastleggen.’

De RvC vindt het belangrijk dat de corporatie de huurders ondersteunt. De corporatie belt alle huurders van 70 jaar en ouder om te polsen hoe het gaat en regelt een draaiorgel bij seniorencomplexen. Vorig jaar – toen IJsseldal Wonen 100 jaar bestond – is de huur niet verhoogd. Dit jaar stelt de corporatie de verhoging drie maanden uit. ‘We zijn nagegaan wat de financiële impact voor de organisatie is, die is te overzien.’

Samen broodje eten
Annot vindt dat het online contact goed verloopt, maar ze wil na de crisis zeker weer op het kantoor van IJsseldal Wonen afspreken. ‘Ik proef de sfeer als ik daar ben. Ik maak een praatje met de receptioniste, vraag aan de bestuurssecretaris hoe het gaat. Dat levert relevante informatie op, en het is ook gewoon gezellig.’

Haar collega’s in de RvC en de bestuurder spreekt ze straks graag ook weer in levenden lijve. ‘Ik kijk ernaar uit om weer samen een broodje te eten.’ 

VTW-enquête onder RvC-voorzitters

De bestuurder van de corporatie betrekt de RvC voldoende bij de aanpak van de gevolgen van de coronacrisis voor de corporatie, medewerkers en huurders. Dat stelt 93 procent van de RvC-leden in een VTW-enquête over toezicht tijdens de coronacrisisBijna 70 procent van de RvC-voorzitters heeft nog steeds wekelijks contact met de bestuurder. Nog 2 procent heeft dagelijks contact, in het begin van de coronacrisis lag dat percentage op 10 procent.

Gezondheid en huurderscontacten

De belangrijkste thema’s volgens de ondervraagde RvC-voorzitters blijven staan: gezondheid van het personeel en contacten met de huurders. In de tweede enquête heeft de VTW ook navraag gedaan over het thema huurverhoging: 39 procent vindt dit een belangrijk thema. De zorgen over de financiële impact voor de corporatie nemen wel iets toe.

De VTW heeft de enquêtes gehouden onder 263 RvC-voorzitters, aan het begin van de crisis en vier weken later. Ruim 20 procent van de RvC-voorzitters heeft de beide enquêtes ingevuld.

Erik Dannenberg, RvC-voorzitter SWZ Zwolle:

‘Wees hyperalert op signalen van huurders’

Door de aankomende bestuurswisseling bij SWZ in Zwolle heeft Dannenberg veel contact met medewerkers en huurders. Volgens hem moet elke corporatie in deze crisistijd hyperalert zijn op signalen van kwetsbare huurders.

SWZ Zwolle moet op zoek naar een nieuwe bestuurder door het vertrek van Monique Boeijen. RvC-voorzitter Erik Dannenberg en zijn collega van de remuneratiecommissie hebben het gebruikelijke rondje gemaakt langs managers, de ondernemingsraad en de huurders. Uiteraard online. ‘Dit is natuurlijk een goed moment om ook te vragen hoe het gaat in deze moeilijke tijd.’

Als er geen bestuurswisseling op handen was, had Dannenberg geen speciaal belrondje gemaakt. ‘We hebben een goed team managers en een goede bestuurder, dus we willen ons niet te veel op hun speelveld begeven. Maar als je de woonkoepel toch spreekt, vraag je meteen naar de impact voor de huurders.’

Extra alert
Dannenberg, voorzitter van Divosa en lid van de Raad voor Volksgezondheid en Samenleving, maakt zich zorgen over de grote groep daklozen. In deze crisis neemt het aantal eerder toe dan af. Volgens de RvC-voorzitter moet elke corporatie extra alert zijn op signalen van huurders die in de knel komen. ‘We weten uit onderzoek dat mensen met geldproblemen als laatste de huur niet meer betalen. Als ze de betaling overslaan, hebben ze in de meeste gevallen al meer schulden. Daar moet alle energie op zitten.’

Corporaties moeten proactief zijn, vindt Dannenberg. ‘Elke wijk heeft wel een ‘wijkburgemeester’ die weet wat er speelt. En in de organisatie moet je op de afdelingen Wonen en Incasso hyperalert zijn. Is er meer overlast in de wijk door de lockdown? En kunnen huurders de huur nog betalen?’

De RvC stelt in deze crisistijd extra vragen aan de bestuurder, bijvoorbeeld over de huurverhoging per 1 juli. SWZ Zwolle heeft alle huurders een brief gestuurd: wie de verhoging niet kan betalen, kan rekenen op een luisterend oor. Volgens Dannenberg gaat het om maatwerk. ‘Een streep door de generieke huurverhoging heeft gevolgen voor de langetermijndoelen. Maar je moet wel oog hebben voor kwetsbare huurders.’

Basis van vertrouwen
De RvC-vergaderingen van SWZ Zwolle gaan online door. Dat gaat goed, stelt de voorzitter. ‘Het is mij meegevallen. Je hebt geen reistijd en kan in korte tijd snel schakelen. Je kijkt elkaar allemaal aan. Het voordeel is dat wij elkaar goed kennen. Er is een basis van vertrouwen. Dan werkt digitaal prima.’

Toch wil Dannenberg – als dat straks weer mogelijk is – op kantoor de RvC-vergaderingen houden. ‘We komen altijd 30 minuten eerder om even informeel met elkaar te spreken. Ik zie daarnaast hoe het eraan toegaat op kantoor, spreek even met de receptioniste, lees een verbetervoorstel van het personeel op het prikbord. In deze noodsituatie is online vergaderen prima, maar is het geen vervanging.’

tekst: lisette vos