Volgend artikel

Opinie

‘Leefbaarheid gaat ook over werk, dagbesteding en zorg’

Bert Moormann, directeur-bestuurder Domesta in Emmen

3 minuten leestijd

Veel van de huidige bewoners van sociale huurwoningen zijn bezig met overleven. Ze hebben te veel aan hun hoofd om volwaardig mee te doen in de maatschappij. Dat zie je terug in de buurt. Bert Moormann doet een oproep aan de Innovatiechallenge Leefbare Wijken en Buurten.

Mijn moeder kijkt vanuit haar seniorenappartement uit op ons oude huis. Ik ben daar in 1967 geboren en heb er 23 jaar gewoond. In een huurhuis van het ECW, het Emmer Centraal Woningbeheer, een van de voorlopers van het huidige Lefier.

Mijn vader was stukadoor en mijn moeder werkte enkele ochtenden als schoonmaakster. Verderop in ons blok woonden fabrieksarbeiders en een afdelingschef van de Enka, een van de grootste fabrieken in het land. In de buurt woonden verder leraren, ingenieurs en ook mensen met een bijstandsuitkering. Je kon zien dat het goed ging in de wijk.

Regelmatig kwam er een buurman trots met een nieuwe auto de straat inrijden. In de zomer stond voor veel huizen de caravan klaar om ingepakt te worden voor de vakantie.

Overleven
Als ik er nu kom, zie ik een heel ander beeld. De sociale huur is veranderd. Onder meer omdat woningcorporaties te maken kregen met strenge inkomenseisen en passend toewijzen. Mensen met een verstandelijke beperking of psychische problemen wonen nu zelfstandig. In de wijk wonen nu bijna alleen nog maar mensen met lage inkomens.

Mannen en vrouwen die gescheiden zijn, mensen met een kleine, parttime baan, mensen die langdurig werkloos zijn of arbeidsongeschikt. Ouderen, vaak hulpbehoevend nadat hun partner is overleden. Ondertussen is er fors bezuinigd op zorg, op de WMO, op dagbesteding, op de sociale werkvoorziening en andere vormen van beschut werk.

‘Mensen die te veel aan hun hoofd hebben, hebben moeite om volwaardig mee te doen in de maatschappij’

Een deel van de huidige bewoners uit mijn oude buurt heeft moeite om zelf de regie over het leven te houden of weer op te pakken. Omdat ze te veel bezig zijn met overleven om volwaardig deel te nemen aan de maatschappij. Ze overleven in een dagelijks gevecht tegen geldgebrek, tegen verveling of eenzaamheid of tegen de beperkingen van een ziekte of handicap.

Mensen die te veel aan hun hoofd hebben, hebben moeite om volwaardig mee te doen in de maatschappij. En dat zie je in de buurt: aan onverzorgde tuinen, troep op straat, gordijnen die overdag niet altijd open gaan.

Leer- en werkplekken
Hoe lossen we dit op? Dat is natuurlijk geen eenvoudige vraag. En voor een deel ligt de oplossing niet in ons werkdomein. Maar door de samenwerking op te zoeken met andere maatschappelijke partijen kunnen woningcorporaties wel degelijk iets doen aan deze verslechterde leefbaarheid in onze wijken.

Illustratie: Menno Wittebrood

Een voorbeeld. Domesta gaat in Drenthe samen met een collega-corporatie in gesprek met een onderwijsinstelling. Er is tegenwoordig een fors gebrek aan mensen die onze onderhouds- en verduurzamingsklussen kunnen uitvoeren.

Samen onderzoeken we de mogelijkheid om leer-werkplekken aan te bieden in de bouw- en installatiebranche. Dat levert wijkbewoners de kans om in een baan te groeien. In het aanbestedingsbeleid kunnen we door middel van langjarige afspraken het mogelijk maken om mensen die dit niet op eigen kracht redden aan een baan te helpen.

We kunnen ook een bijdrage leveren aan het verlichten van eenzaamheid. Domesta heeft bijvoorbeeld meegedaan met het experiment Vitale woongemeenschappen van Actiz. Samen met de bewoners, onze huismeester en andere professionals uit de wijk hebben wij er voor kunnen zorgen dat een flat in Klazienaveen een bruisende leefgemeenschap werd. De corporatie ondersteunde de bewoners bij het organiseren van activiteiten en bood daarvoor ook een gemeenschappelijke ruimte aan.

Geen euro verloren
Aedes onderzoekt nu samen met onder meer corporatiebestuurders in de Innovatiechallenge Leefbare Wijken en Buurten 2018-2019 vernieuwende oplossingen voor leefbare wijken. Ik roep de deelnemers aan deze challenge op daarbij ook oog te hebben voor werk, dagbesteding, bestrijding van eenzaamheid en begeleiding bij het zelfstandig wonen. Dat kan door vernieuwend samen te werken met maatschappelijke partners. En mocht u zich afvragen: mag dat van de Woningwet? Ja, samenwerken mag. Er gaat geen euro uit de volkshuisvesting mee verloren.

De Innovatiechallenge Leefbare Wijken en Buurten 2018-2019 is een nieuwe aanpak waarin corporatiebestuurders elkaar, de wetenschap en de markt vinden om samen te komen tot vernieuwende oplossingen voor leefbare wijken. Zes teams zijn inmiddels aan de slag.