Volgend artikel

Opinie

‘Wij kunnen de markt helpen om te innoveren’

Bas Sievers, directeur Wonen & Vastgoed bij Wonen Limburg Roermond

3 minuten leestijd

Veel minder fouten bij de oplevering van een nieuw of gerenoveerd huis. Dat is prettig voor de huurder en de corporatie. Het is een van de voordelen van conceptueel bouwen. Dat is een gestandaardiseerde aanpak voor het ontwerpen en uitvoeren van nieuwbouw of renovatie, meestal aangeboden door een bouwende partij. Bas Sievers, directeur Wonen & Vastgoed van Wonen Limburg vertelt waarom hij vindt dat bouwen anders moet.

Slimmer, goedkoper en fundamenteel anders bouwen is noodzakelijk. Wij moeten het anders doen dan tot nu toe. Auto’s lassen ze al jaren niet meer met het oog op zwakke lassen en roestvorming, maar woningen bouwen we nog met de hand. Ik schaam me soms een beetje dat in de bouwbranche de meeste processen al ruim honderd jaar hetzelfde gaan. Alle andere sectoren zijn verder met innoveren, hebben de industriële revolutie en andere veranderingen ter harte genomen en wij laten nog metselen met de hand. Hoe kunnen we leren van de andere sectoren? Misschien moeten we de vraag anders stellen. Want de markt gaat niet innoveren voor tien huizen.

Verbouw en nieuwbouw verloopt nog steeds langs traditionele lijnen. Wij hebben hier bij Wonen Limburg 26.000 woningen en de laatste twintig jaar zit daar niet veel verschil tussen. Een opdrachtgever geeft de opdracht, een architect gaat tekenen, een constructeur gaat rekenen en een bouwer gaat aan de slag. Volgens mij moeten we dat anders doen.

Het helpt als een opdrachtgever zegt: we doen het anders. Daar geven wij nu, in samenwerking met Aedes en het Netwerk Conceptueel Bouwen, verder vorm aan. Dat is ook hard nodig, want als we hetzelfde blijven doen en de prijzen blijven stijgen, dan kan er geen opdracht meer gegeven worden. Dat kan ik dan namelijk niet meer verantwoorden aan de huurders. Bovendien halen we dan de doelstellingen die we hebben afgesproken in de Woonagenda niet. Ons bezit is dan pas bij wijze van spreken in 2100 CO2-neutraal en niet in 2050.

Meer productie
We moeten daarom als corporaties veel meer productie organiseren. Conceptueel bouwen helpt daarbij. Met een kant-en-klaar product dat industrieel te maken is, kun je veel geld besparen. Zo organiseren we met zijn allen minder fouten bij de oplevering. We vragen niet meer om bepaalde materialen, maar om wooneenheden met een bepaald oppervlak en van een bepaalde kwaliteit. Of om producten die we kunnen toepassen op de bestaande voorraad om deze sneller en goedkoper te renoveren. Het valt mij op dat daar andere partijen op af komen dan we gewend waren. Niet de traditionele partners, maar nieuwe marktpartijen reageren op die vraag en bijna geen bouwers. Zo doorbreek je de huidige traditie van alles opnieuw per opdracht uittekenen en met de hand bouwen.

Illustratie: Menno Wittebrood

Als we doorgaan op die traditionele manier, is de huizenbouw straks onbetaalbaar. Door samen een grote productie te vragen, kan de markt een massaproduct maken en is de kostprijs goedkoper. Dat verandert niets aan de leegwaarde, die wordt immers door de markt bepaald. Daar zit wel een dilemma, want wie verdient eraan als de kostprijs omlaag gaat maar de leegwaarde gelijk of misschien wel hoger wordt? Wat mij betreft wordt dit zichtbaar in de huur en dus de huurder. Bijkomend voordeel is dat particulieren ook van deze nieuwe vraag kunnen profiteren. Als wij de markt voor onze 40 procent aan huizen kunnen laten innoveren, kunnen particulieren ook profiteren. Het concept ligt er dan immers al. En wij kunnen de markt uitdagen hoe het moet als bijvoorbeeld de traditionele cv-ketel per 2021 weg moet. Daar kunnen particulieren ook van meeprofiteren.

Uitdaging
Het experimenteren met conceptueel bouwen is voor de markt een uitdaging en dus interessant en je krijgt een ander product. De typemachine van toen is nu een iPad en bij woningen komen we niet verder dan dubbel glas en een betere isolatie. We kunnen als corporaties een product laten ontwikkelen, hele wooneenheden of renovatieoplossingen die we dan met zijn allen kunnen toepassen. We kunnen de vraag bij elkaar brengen en een inkoopcollectief starten. De markt heeft ook een rol. Voornamelijk de bouw kampt nu met personeelstekort en ook daar moeten ze slimmer en anders met hun processen omgaan om te overleven. Kortom, de hele sector moet mee in de vernieuwingsslag en daar hoop ik een steentje aan bij te dragen met mijn pleidooi voor conceptueel maar vooral slimmer goedkoper en fundamenteel anders bouwen. Wat mij betreft doen zoveel mogelijk collega’s mee, want alleen samen kunnen we een massaproductie bereiken met alle voordelen van dien. En voor een eenheidsworst hoeven we echt niet bang te zijn, die hebben we nu ook al. Ook van de auto-industrie kunnen we leren dat massaproductie niet tot eenheidsworst heeft geleid.