Volgend artikel

Achtergrond

WAAR BLIJVEN DE JONGE TOEZICHTHOUDERS?

6 minuten leestijd

Van de leden van de Vereniging Toezichthouders in Woningcorporaties is niet meer dan 3 procent jonger dan 40 jaar. Dat cijfer bevestigt het beeld dat verreweg de meeste toezichthouders op leeftijd zijn. Kan het ook anders? Wat is de meerwaarde van een jonge commissaris in de raad? Drie jonge toezichthouders bij corporaties over hun drijfveren en ambities.

Foto: Mark Prins

‘Ik moest wennen aan mijn nieuwe rol’

Annemiek Florisson (26) uit Den Haag studeerde tot eind 2016 gezondheidswetenschappen aan de Universiteit van Wageningen en is ruim drie jaar huurderscommissaris bij studentenhuisvester Idealis in Wageningen.

Ze zag de vacature voor lid van de raad van commissarissen (RvC) bij Idealis in Wageningen op een prikbord in het fietsenhok van de studentenflat waar ze toen woonde. Wat het werk van de RvC precies inhield, wist Florisson toen nog niet, maar haar interesse was direct gewekt. ‘Het werk van Idealis gaat mij aan het hart. Ik wil als student goed wonen, maar ik vind dat toekomstige studenten dat ook moeten kunnen.’

Inzicht in keuzes en afwegingen
Na haar bestuurswerk als voorzitter van de Sportraad in Wageningen, die onder meer subsidies verdeelt onder de 24 studentensportverenigingen, wilde ze zich naast haar studie blijven ontwikkelen. ‘Als toezichthouder krijg je inzicht in de hele organisatie. Het is interessant om te ontdekken welke keuzes en welke afwegingen Idealis maakt. Daar heb je als student geen weet van.’

Annemiek Florisson: ‘Als je studenten wil bereiken, moet je aansluiten bij hun manier van communiceren’

De studentenhuisvester was op zoek naar een huurderscommissaris. Als voorbereiding op haar sollicitatie, verdiepte Florisson zich in het beleid van Idealis én in haar nieuwe rol als toezichthouder. Ze kwam door de selectie, maar moest in het begin wel wennen. Ze twijfelde over haar toegevoegde waarde. Een gesprek met de RvC-voorzitter hielp haar op weg. ‘Dat ik een paar jaar als student in Wageningen woonde, is voor de raad al van waarde.’

Experimenteren
Dat bleek ook in de praktijk. Tijdens een themabijeenkomst van de RvC over duurzaamheid wist zij te vertellen dat veel studenten aan de – van oorsprong – landbouwuniversiteit dit een belangrijk thema vinden. ‘Een grote groep is bereid om meer te betalen voor een duurzamere woning. Juist in een studentenstad waar veel studies zich richten op duurzaamheid, kan je hiermee experimenteren.’

Als huurder van Idealis constateerde Florisson ook dat de corporatie achterliep in de communicatie met de studenten. Daar heeft ze in de raad aandacht voor gevraagd. ‘Als je studenten wil bereiken, moet je aansluiten bij hun manier van communiceren. Een brief of mail is niet meer de enige manier. Idealis zette nauwelijks Facebook of Instagram in. Dat gaat nu beter.’

Werkervaring
Florisson is student af: ze werkt een jaar als adviseur beleid en kwaliteit in de ouderenzorg. Over een jaar stopt haar termijn in de RvC. Ze kan het jonge mensen aanraden om toezichthouder te worden. Al is enige werkervaring wel gewenst, stelt ze nu vast. ‘In mijn baan kom ik nu veel zaken tegen waar ik in de raad ook mee te maken heb. Ik kan nu bijvoorbeeld de kwartaalrapportage van mijn organisatie spiegelen aan die van Idealis. Dan zie je hoe het ook anders kan.’

Foto: Mark Prins

‘Ik zie snel of iets anders of beter kan’

Steven Menke (29) is ruim tien maanden huurderscommissaris bij studentenhuisvester SSH. Hij werkt als adviseur Ruimte & Economie bij de gemeente Delft.

Tijdens zijn studie zat hij in de medezeggenschapsraad van de Universiteit van Utrecht én de Universiteit Humanistiek. In 2014 richtte hij de lokale politieke partij Student & Starter op. De partij haalde één zetel. Als raadslid had Menke twee jaar zeggenschap in de gemeenteraad. Daarna droeg hij het stokje over aan Reinhild Freytag. Sinds juni vorig jaar houdt hij toezicht als lid van de raad van commissarissen bij SSH.

Menke voelt zich verbonden met organisaties en ziet al snel zaken die beter of anders kunnen. ‘Ik zet mij niet af als iets mij niet bevalt. Ik vraag eerst aan anderen wat zij vinden. Dan ga ik ermee aan de slag. Ik heb veel ideeën en zie overal kansen. Zo ben ik.’

Mensenwerk
De inhoud staat bij hem voorop, maar Menke heeft wel geleerd dat veel staat of valt met goede relaties. ‘Of je nu actief bent in de medezeggenschapsraad, als raadslid of toezichthouder, het gaat om mensenwerk. Je moet in relaties investeren. En als er heftige discussies zijn, moet je niet voorbijgaan aan emoties. Als iemand zich niet gehoord voelt, kom je niet verder.’

Steven Menke: ‘Soms vind ik het lastig om in te schatten waar je rol als RvC-lid ophoudt. Daar zou ik best met andere jonge toezichthouders over willen sparren’

Sinds tien maanden is Menke huurderscommissaris bij studentenhuisvester SSH. ‘Ik werd getipt over de vacature. Ik heb nooit gehuurd bij SSH in Utrecht, maar ik kende de SSH wel goed. Ik kom nog wekelijks bij vrienden in SSH-huizen. Het imago van de sector is niet altijd even goed. Ik wilde van binnenuit kijken of ik dat een klein beetje kon veranderen.’

Sparren met jonge toezichthouders
Als toezichthouder heeft Menke een andere rol, maar hij ziet ook overeenkomsten met zijn werk in eerdere functies. ‘Je verdiept je alleen én met anderen in de inhoud, en je komt samen tot een afweging. Wel vind ik het soms lastig om in te schatten waar je rol als RvC-lid ophoudt. Wat is nog gepast, zonder dat je op de stoel van de bestuurder gaat zitten? Daar zou ik best met andere jonge toezichthouders over willen sparren.’

Bang voor autoriteit is Menke zeker niet. ‘Als ik over de inhoud praat, verdwijnen posities. Juist aan een ouder iemand met veel ervaring, kan je scherpe vragen stellen. Die moet het antwoord wel weten. Zo niet, dan zoek je samen de verdieping.’

Open gesprek
Menke zet ook zelf zaken in de RvC op de agenda. Zo vindt hij dat SSH meer open moet zijn, bijvoorbeeld door het jaarverslag in een heldere samenvatting rond te sturen. ‘En de stad uit te nodigen voor een open gesprek. Niet iedereen heeft een positief beeld van een corporatie. Hiermee kan je breder laten zien dat je als SSH goed werk doet.’

Foto: Mark Prins

‘Lef hebben en je rug rechthouden’

Gabriel Kaplan (30) is ruim twee jaar toezichthouder bij De Goede Woning in Rijssen. Sinds vijf jaar is hij als controller in dienst bij woningcorporatie De Veste in Ommen.

Kaplan koos in 2013 als financieel expert bewust voor zijn baan als controller bij De Veste. De sector, die indertijd flink onder vuur lag, trok hem aan. Kaplan is ambitieus en houdt naar eigen zeggen niet van routine. ‘Het was een bijzondere periode, met de parlementaire enquête en de komst van de Woningwet. Ik wil niet elk jaar hetzelfde werk doen. Ik wil mij blijven ontwikkelen. Dus deze baan was een mooie kans.´

Als controller kreeg Kaplan direct te maken met de gevolgen van de Woningwet. Kort samengevat: meer verantwoording, extern én intern. ‘De sector heeft de strenge wetgeving over zich afgeroepen, maar ik vind dat het toezicht is doorgeslagen. Als controller moet je sturing kunnen geven aan de toekomst van de organisatie, maar ik steek vooral veel tijd in de kwaliteit van de interne en externe informatie die nodig is voor de verantwoording.’

Ervaring
Ruim twee jaar na de start bij De Veste, solliciteerde Kaplan voor lid van de raad van commissarissen bij De Goede Woning in Rijssen. Jong of niet: hij vindt dat hij met zijn ervaring in de sector van meerwaarde is in de RvC. ‘Ik weet wat er speelt, en door mijn functie als controller kan ik snel pijnpunten en risico’s in kaart brengen. Juist door mijn kennis kan ik andere leden van de RvC sneller meenemen om een besluit te nemen.’

Gabriel Kaplan: ‘In een divers samengestelde RvC is leeftijd slechts één aspect’

Moeite om zich staande te houden tussen de oudere en meer ervaren toezichthouders in de RvC, heeft Kaplan niet. ‘Omdat ik ervaring in de sector heb, durf ik lef te tonen en mijn rug recht te houden. Ik ga niet even zeggen hoe het anders moet, ik onderbouw mijn standpunten. Dat doe ik met respect.’

Brede blik
Hij moest wel wennen aan zijn rol als toezichthouder. Als controller bij De Veste bekijkt hij het beleid van de corporatie als expert op het gebied van risicomanagement en financiën. ‘Ik heb in de raad met een brede blik leren kijken. In het begin was het lastig om een standpunt in te nemen over een onderwerp dat buiten mijn vakgebied ligt. Ik heb dit mij gelukkig snel eigen kunnen maken en kan ook vertrouwen op de expertise van de andere RvC-leden.’

Kaplan schrikt van het lage percentage jonge toezichthouders bij de VTW. Jonge mensen hebben volgens hem vaak een andere kijk op thema’s zoals starters, sociale media, digitalisering en databeveiliging. En juist om deze reden kunnen zij een goede aanvulling zijn. ‘Ik vind dat de RvC zich moet inzetten voor een diverse samenstelling. Leeftijd is daarbij slechts één aspect.’

Dit artikel kwam tot stand in samenwerking met de Vereniging van Toezichthouders in Woningcorporaties (VTW). De beroepsvereniging behartigt de belangen van en voor ongeveer 1.400 leden die als commissaris toezicht houden bij zo’n 300 woningcorporaties. Verder bevordert de VTW de kwaliteit en de ontwikkeling van het interne toezicht van woningcorporaties.

tekst: lisette vos